ਸੰਖੇਪ ’ਚ: ਹਿਮਾਚਲ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਹਿੱਸਿਆਂ ਲਈ ਮਾਰਚ ਤੋਂ ਜੂਨ ਅਤੇ ਅੱਧ-ਸਤੰਬਰ ਤੋਂ ਨਵੰਬਰ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮਹੀਨੇ ਹਨ; ਦਸੰਬਰ ਤੋਂ ਫ਼ਰਵਰੀ ਬਰਫ਼ ਲਈ; ਅਤੇ ਜੁਲਾਈ ਤੋਂ ਅੱਧ-ਸਤੰਬਰ ਮੌਨਸੂਨ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਢਿੱਗਾਂ ਵਿਚਕਾਰਲੀਆਂ ਪਹਾੜੀਆਂ ’ਚ ਸਫ਼ਰ ਨੂੰ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤ ਬਣਾ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ — ਪਰ ਇਹੀ ਸਪਿਤੀ ਅਤੇ ਲਾਹੌਲ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮੌਸਮ ਹੈ, ਜੋ ਮੀਂਹ-ਛਾਂ ’ਚ ਹਨ।
ਮਹੀਨਾ-ਦਰ-ਮਹੀਨਾ
| ਮਹੀਨਾ | ਸ਼ਿਮਲਾ / ਮਨਾਲੀ / ਧਰਮਸ਼ਾਲਾ | ਸਪਿਤੀ ਅਤੇ ਲਾਹੌਲ | ਕਿਸ ਲਈ ਵਧੀਆ |
|---|---|---|---|
| ਜਨਵਰੀ | ਠੰਢ; ਮਨਾਲੀ ’ਚ ਬਰਫ਼ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ, ਕਦੇ-ਕਦੇ ਸ਼ਿਮਲਾ ’ਚ | ਕੜਾਕੇ ਦੀ ਸਰਦੀ, ਮਨਾਲੀ ਵਾਲਾ ਰਾਹ ਬੰਦ | ਸੋਲੰਗ ’ਚ ਸਕੀਇੰਗ, ਬਰਫ਼ ਦੀਆਂ ਛੁੱਟੀਆਂ, ਕਿੰਨੌਰ ਰਾਹੀਂ ਸਰਦੀਆਂ ਦੇ ਸਪਿਤੀ ਟੂਰ |
| ਫ਼ਰਵਰੀ | ਠੰਢ, ਬਰਫ਼ਬਾਰੀ ਸੰਭਵ | ਕੜਾਕੇ ਦੀ ਸਰਦੀ | ਬਰਫ਼, ਸ਼ਾਂਤ ਹੋਟਲ |
| ਮਾਰਚ | ਦਿਨ ਸੁਹਾਵਣੇ, ਰਾਤਾਂ ਠੰਢੀਆਂ; ਬੁਰਾਂਸ ਖਿੜਦੇ ਹਨ | ਅਜੇ ਵੀ ਬਹੁਤ ਠੰਢ | ਸੈਰਾਂ, ਤ੍ਰਿਉਂਡ (ਬਰਫ਼ ਵੇਖੋ), ਪੈਰਾਗਲਾਈਡਿੰਗ ਸੀਜ਼ਨ ਸ਼ੁਰੂ |
| ਅਪ੍ਰੈਲ | ਸੁਹਾਵਣਾ, ਸਾਫ਼; ਬਾਗ਼ਾਂ ’ਚ ਫੁੱਲ | ਠੰਢ, ਕਿੰਨੌਰ ਰਾਹੀਂ ਸੜਕਾਂ ਖੁੱਲ੍ਹਦੀਆਂ ਹਨ | ਘੁੰਮਣਾ, ਰਾਫ਼ਟਿੰਗ, ਬੀੜ ਬਿਲਿੰਗ |
| ਮਈ | ਨਿੱਘਾ, ਰੁਝੇਵੇਂ ਭਰਿਆ ਪੀਕ ਸੀਜ਼ਨ | ਕਿੰਨੌਰ ਰਾਹ ਖੁੱਲ੍ਹਾ; ਕੁੰਜ਼ੁਮ ਅਜੇ ਬਰਫ਼ ’ਚ | ਸਭ ਕੁਝ — ਪਹਿਲਾਂ ਬੁੱਕ ਕਰੋ; ਰੋਹਤਾਂਗ ਖੁੱਲ੍ਹ ਸਕਦਾ ਹੈ |
| ਜੂਨ | ਨਿੱਘਾ, ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਭੀੜ; ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਅਖ਼ੀਰ ’ਚ ਪ੍ਰੀ-ਮੌਨਸੂਨ ਛਿੱਟੇ | ਕੁੰਜ਼ੁਮ ਅਤੇ ਚੰਦਰਤਾਲ ਆਮ ਤੌਰ ’ਤੇ ਖੁੱਲ੍ਹੇ | ਸਪਿਤੀ ਸਰਕਟ, ਟ੍ਰੈਕ, ਉੱਚੇ ਦੱਰੇ |
| ਜੁਲਾਈ | ਮੌਨਸੂਨ: ਭਾਰੀ ਮੀਂਹ, ਢਿੱਗਾਂ | ਸੁੱਕਾ ਅਤੇ ਆਦਰਸ਼ | ਸਪਿਤੀ, ਲਾਹੌਲ ਅਤੇ ਲੇਹ ਦੀ ਸੜਕ |
| ਅਗਸਤ | ਮੌਨਸੂਨ: ਭਾਰੀ ਮੀਂਹ, ਢਿੱਗਾਂ | ਸੁੱਕਾ, ਜੰਗਲੀ ਫੁੱਲ | ਸਪਿਤੀ, ਚੰਦਰਤਾਲ, ਕਿੰਨੌਰ ਕੈਲਾਸ਼ ਯਾਤਰਾ |
| ਸਤੰਬਰ | ਮੀਂਹ ਥੰਮ੍ਹਦਾ ਹੈ; ਹਰਿਆਲੀ ਅਤੇ ਖੁੱਲ੍ਹਦਾ ਅਸਮਾਨ | ਸ਼ਾਨਦਾਰ, ਸਾਫ਼ | ਟ੍ਰੈਕ, ਸਪਿਤੀ, ਕਿੰਨੌਰ ’ਚ ਸੇਬਾਂ ਦੀ ਤੁੜਾਈ |
| ਅਕਤੂਬਰ | ਕਰਾਰੀ, ਬੇਹੱਦ ਸਾਫ਼ ਹਵਾ; ਕੁੱਲੂ ਦੁਸਹਿਰਾ | ਠੰਢ, ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਅਖ਼ੀਰ ’ਚ ਦੱਰੇ ਬੰਦ | ਫ਼ੋਟੋਗ੍ਰਾਫ਼ੀ, ਟ੍ਰੈਕਿੰਗ, ਪੈਰਾਗਲਾਈਡਿੰਗ, ਤਿਉਹਾਰ |
| ਨਵੰਬਰ | ਠੰਢਾ, ਸਾਫ਼, ਸ਼ਾਂਤ | ਬਹੁਤ ਠੰਢ | ਕਿਫ਼ਾਇਤੀ ਯਾਤਰਾ, ਧਰਮਸ਼ਾਲਾ, ਬੀੜ |
| ਦਸੰਬਰ | ਠੰਢ; ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਅਖ਼ੀਰ ’ਚ ਪਹਿਲੀ ਬਰਫ਼; ਕ੍ਰਿਸਮਸ ਦੀ ਭੀੜ | ਸਰਦੀ | ਕ੍ਰਿਸਮਸ ’ਤੇ ਸ਼ਿਮਲਾ, ਮਨਾਲੀ ’ਚ ਬਰਫ਼ |
ਗਰਮੀਆਂ (ਅਪ੍ਰੈਲ ਤੋਂ ਜੂਨ)
ਹਿੱਲ ਸਟੇਸ਼ਨ ਮੈਦਾਨਾਂ ਦੀ ਗਰਮੀ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਵਸਾਏ ਗਏ ਸਨ, ਅਤੇ ਮਈ-ਜੂਨ ’ਚ ਇਹ ਸਾਫ਼ ਦਿਸਦਾ ਹੈ: ਜਦੋਂ ਦਿੱਲੀ ਤਪਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਸ਼ਿਮਲਾ, ਮਨਾਲੀ ਅਤੇ ਧਰਮਸ਼ਾਲਾ ਸੁਹਾਵਣੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਜਿਵੇਂ ਪੂਰਾ ਭਾਰਤ ਇਕੱਠਾ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹੋਟਲ, ਬੱਸਾਂ ਅਤੇ ਟੂਰ ਪਹਿਲਾਂ ਬੁੱਕ ਕਰੋ, ਡੇ-ਟ੍ਰਿਪਾਂ ’ਤੇ ਸਵੇਰੇ 8 ਵਜੇ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਨਿਕਲੋ, ਅਤੇ ਨੱਗਰ, ਧਰਮਕੋਟ ਜਾਂ ਚੈਲ ਵਰਗੇ ਸ਼ਾਂਤ ਬੇਸਾਂ ’ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰੋ।
ਮੌਨਸੂਨ (ਜੁਲਾਈ ਤੋਂ ਅੱਧ-ਸਤੰਬਰ)
ਮੌਨਸੂਨ ਬਾਹਰੀ ਪਰਬਤਮਾਲਾਵਾਂ ’ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਵਰ੍ਹਦਾ ਹੈ। ਧਰਮਸ਼ਾਲਾ ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮੀਂਹ ਵਾਲੀਆਂ ਥਾਵਾਂ ’ਚੋਂ ਹੈ, ਅਤੇ ਕੁੱਲੂ–ਮਨਾਲੀ ਹਾਈਵੇ, ਕਿੰਨੌਰ ਦੀ ਸੜਕ ਅਤੇ ਪਾਰਵਤੀ ਘਾਟੀ ਢਿੱਗਾਂ ਅਤੇ ਅਚਾਨਕ ਹੜ੍ਹਾਂ ਲਈ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਹਨ। ਸਫ਼ਰ ਸੰਭਵ ਹੈ ਪਰ ਲਚਕ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ ਵੀ ਇਹ ਸਪਿਤੀ ਅਤੇ ਲਾਹੌਲ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸਮਾਂ ਹੈ, ਅਤੇ ਜੰਗਲ ਤੇ ਝਰਨੇ ਸਭ ਤੋਂ ਹਰੇ-ਭਰੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਪਤਝੜ (ਅੱਧ-ਸਤੰਬਰ ਤੋਂ ਨਵੰਬਰ)
ਕਈਆਂ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮੌਸਮ: ਮੀਂਹ ਮਗਰੋਂ ਹਵਾ ਧੁਲ ਕੇ ਸਾਫ਼ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਬਰਫ਼ੀਲੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ ਤਿੱਖੀਆਂ ਦਿਸਦੀਆਂ ਹਨ, ਸੇਬਾਂ ਦੇ ਬਾਗ਼ ਫਲਾਂ ਨਾਲ ਲੱਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਟ੍ਰੈਕਿੰਗ ਤੇ ਪੈਰਾਗਲਾਈਡਿੰਗ ਦਾ ਸੀਜ਼ਨ ਸਿਖਰ ’ਤੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਅਕਤੂਬਰ ’ਚ ਕੁੱਲੂ ਦੁਸਹਿਰਾ ਘਾਟੀ ਨੂੰ ਸੰਗੀਤ ਨਾਲ ਭਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਸਰਦੀਆਂ (ਦਸੰਬਰ ਤੋਂ ਫ਼ਰਵਰੀ)
ਬਰਫ਼ ਸ਼ਿਮਲਾ, ਮਨਾਲੀ ਅਤੇ ਕੁਫ਼ਰੀ ਦਾ ਰੂਪ ਬਦਲ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਸੋਲੰਗ ਸਕੀ ਖੇਤਰ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕੁਝ ਉੱਚੀਆਂ ਸੜਕਾਂ ਬੰਦ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਭਾਰੀ ਬਰਫ਼ਬਾਰੀ ਮਗਰੋਂ ਅਟਲ ਟਨਲ ਦੀਆਂ ਪਹੁੰਚ ਸੜਕਾਂ ਬੰਦ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ; ਸਪਿਤੀ ਸਿਰਫ਼ ਕਿੰਨੌਰ ਰਾਹੀਂ ਪਹੁੰਚਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਿਰਫ਼ ਚੰਗੀ ਤਿਆਰੀ ਵਾਲੇ ਯਾਤਰੀਆਂ ਲਈ। ਕ੍ਰਿਸਮਸ ਅਤੇ ਨਵੇਂ ਸਾਲ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਟਲ ਵਧੀਆ ਰੇਟ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਤਿਉਹਾਰ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਓ
- ਲੋਸਰ (ਤਿੱਬਤੀ ਨਵਾਂ ਸਾਲ, ਫ਼ਰਵਰੀ/ਮਾਰਚ) — ਮੈਕਲੋਡਗੰਜ ਅਤੇ ਸਪਿਤੀ ਦੇ ਮੱਠ।
- ਢੁੰਗਰੀ / ਹਿਡਿੰਬਾ ਦੇਵੀ ਮੇਲਾ (ਮਈ) — ਮਨਾਲੀ।
- ਮਿੰਜਰ ਮੇਲਾ (ਜੁਲਾਈ/ਅਗਸਤ) — ਚੰਬਾ।
- ਕੁੱਲੂ ਦੁਸਹਿਰਾ (ਆਮ ਤੌਰ ’ਤੇ ਅਕਤੂਬਰ) — ਕੁੱਲੂ।
- ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਹਿਮਾਲਿਅਨ ਫ਼ੈਸਟੀਵਲ (ਦਸੰਬਰ) — ਧਰਮਸ਼ਾਲਾ / ਮੈਕਲੋਡਗੰਜ।
